• Bij werkzaamheden of na stormen komen regelmatig restanten van Duitse verdedigingswerken bloot te liggen.

    Martijn Visser

'Asperges' naar bunkermuseum

EGMOND AAN ZEE Bij werkzaamheden aan het nieuwe maritieme centrum, kwamen onlangs een aantal metalen objecten boven het zand. Het blijkt te gaan om restanten van Duitse verdedigingswerken uit de Tweede Wereldoorlog. De objecten zijn inmiddels verwijderd en in ontvangst genomen door vrijwilligers van Stichting Egmond '40-'45. Komend seizoen zullen ze deel uitmaken van de exposities van het Bunkermuseum Jansje Schong.

Door Martijn Mulder

Toen het tij voor de Duitse bezetters begon te keren en de angst voor een invasie toenam, werd besloten om de gehele kust van Europa te gaan verdedigen. In 1943 werd de Atlantikwall aangelegd, een verdedigingslinie van Noorwegen tot aan Spanje. Ook de Egmondse kust moest er aan geloven en zo werd het gehele gebied ten westen van het Pompplein met de grond gelijk gemaakt. Elegante badhotels moesten plaatsmaken voor bunkers en obstakels, die na de oorlog lang niet allemaal zijn verwijderd. Het gebeurt dan ook regelmatig, dat bij grondwerkzaamheden in kustgebieden restanten worden aangetroffen.

VERSPERRINGEN Stichting Egmond '40-'45 beheert het bunkermuseum in Egmond aan Zee. Voorzitter Martijn Visser heeft de vondst dan ook met veel interesse gevolgd. "Er is niet echt een benaming voor dit soort obstakels", legt hij uit. "Ze worden meestal 'asperges' genoemd." De metalen balken staan schuin omhoog en zijn onder het zand in een enorm betonblok gegoten. "Gezien de afmetingen van het blok, schatten we het gewicht op zes á zeven ton." Dit bleek ook figuurlijk een obstakel, waarna de balken afgezaagd zijn en een plek zullen krijgen rond de ingang van het museum. "Ze zullen deze zomer te bewonderen zijn, samen met andere versperringen waar we druk mee bezig zijn", aldus Visser.

BROKSTUKKEN Naast de nieuwe aankleding van het buitenterrein, is er komend seizoen ook een nieuwe wisselexpositie waar Visser veel van verwacht. "We gaan het verhaal vertellen van de bij Castricum neergestorte Lancaster." Dit vliegtuig was één van de toestellen die betrokken was bij Operatie Chastise. Dit was de officiële naam voor de geallieerde aanvallen op Duitse dammen, in mei 1943. De eenheid zou, mede na de verfilming van hun avonturen, bekend komen te staan als Dam Busters. "Het toestel was op de terugweg uit Duitsland en moest eigenlijk de relatief veilige lijn Hoorn-Egmond volgen. Die was slecht verdedigd", licht Visser toe. "Hij vloog echter iets te veel zuidelijk, waarna hij onder vuur kon worden genomen door het sterke afweergeschut in Wijk aan Zee." Het toestel werd geraakt en stortte voor de kust bij Castricum. De zevenkoppige bemanning kwam om het leven en ligt begraven op de militaire begraafplaats van Bergen. Enkele brokstukken van het toestel hebben echter hun weg gevonden naar het museum en zullen behoorlijk wat aandacht trekken, zo verwacht Visser. "Dit verhaal leeft nog enorm."

Bunkermuseum Jansje Schong aan de Boulevard-Noord is van april t/m oktober iedere eerste en derde zondag van de maand geopend.