• De erfscheiding tussen de protestantse kerk en de abdij stamt deels nog uit de Middeleeuwen.

    Martijn Mulder

Ringmuur Abdij van Egmond op instorten

EGMOND-BINNEN De laatste originele overblijfselen van de middeleeuwse Abdij van Egmond zijn twee delen van de oorspronkelijke ringmuur. Ze staan echter op instorten en vrijwilligers luiden daarom al geruime tijd de noodklok. Er is inmiddels ook vanuit de gemeente aandacht voor en de groep hoopt dan ook gezamenlijk op te trekken en een reddingsplan te kunnen opstellen.

Door Martijn Mulder

Het is moeilijk voor te stellen dat Egmond-Binnen ooit het belangrijkste centrum van de Lage Landen was. Toch draaide een groot deel van het middeleeuwse leven om de activiteiten in de abdij. In de eeuwen na de verwoesting in 1573, bleef er weinig over van de majestueuze gebouwen. In de 19e eeuw werden uiteindelijk de laatste restanten verkocht. Wel bleven delen van de oorspronkelijke ringmuur staan, die op sommige plekken zelfs werden gebruikt als buitenmuren van huisjes. In de vorige eeuw zijn deze huisjes gesloopt, waarbij ook grote delen van de oude muur zijn weggehaald.

ONDERZOEK De twee muurtjes, opgebouwd uit middeleeuwse kloostermoppen, ontsnapten aan de aandacht, waardoor ze er vandaag de dag nog steeds staan. Ze staan aan weerskanten van het terrein waar het protestantse kerkje op is gebouwd en zijn deels ingestort. Toch maakten ze echt ooit deel uit van de ringmuur rond het abdijterrein en zijn derhalve de laatste overblijfselen van een enorm belangrijke periode in de Egmondse historie. Om de authenticiteit van de muurtjes vast te stellen, is in 1934 door mevrouw M. van der Schriek ter plaatse onderzoek verricht. Zij constateerde uiteindelijk 'dat de metseling van oude kloostermoppen met oude specie zich zeven lagen diep onder de grond voortzet'. Ook de Rijksmonumentendienst noemt de muurresten specifiek in haar dossier over het protestantse kerkje.

VANDALEN Eén van de twee muurtjes, aan de noordzijde van het kerkhof, is grotendeels ingestort. "Veel van deze stenen liggen waarschijnlijk in de aangrenzende Egmonderbinnenvaart," aldus Peter Dirk de Roode. Hij werd door kerkmeester Arie Wijker rond 2004 aangesteld als tuinman voor de begraafplaats. Hierdoor voelt hij zich ook verantwoordelijk voor de eeuwenoude muurtjes, waarvan de tweede zich op de erfscheiding tussen het protestantse kerkje en de huidige abdijkerk bevindt. "Ik heb in de afgelopen jaren dit muurtje steeds kleiner zien worden. Veel stenen liggen er los op en worden toch kennelijk meegenomen," legt De Roode uit. Ook de begin vorige eeuw aangebrachte steunberen zijn voor een deel door vandalen omgetrokken. Het kerkbestuur erkent het probleem, maar geeft aan al jaren simpelweg niet over de financiële middelen te beschikken om de restanten te herstellen. "Als we met vereende krachten de muurresten kunnen herstellen, dan wil ook ik me daar voor inzetten," zegt Arie Wijker.

VRIJWILLIGERS Stichting Historisch Egmond is ook enthousiast en steunt het initiatief van harte. Met het oog op het mogelijk terugbrengen van het oude stet, is dit een unieke kans om ook de muurtjes te herstellen. "Met behulp van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed en een groep enthousiaste vrijwilligers, moet het toch mogelijk zijn om de muurtjes voor verdere afbraak te behoeden en misschien zelfs te herstellen," zegt Ben Godijn, gebiedsregisseur voor de drie Egmonden.

De groep is nu op zoek naar handige Egmonders, die hierbij zouden willen helpen. Geïnteresseerden kunnen contact opnemen met Peter Dirk de Roode via p.deroode@quicknet.nl