• Teun de Jager zoals afgebeeld in de tiende druk van de Camera Obscura. Overgenomen uit 'Hier schijnt de zon'

    illustratie van F. Carl Sierig

Krijgt Schoorl een Teun de Jager-route?

SCHOORL "Het was in de laatste dagen van september, op een vroege morgen, voordat de zon nog op was, dat de kleine deur van een der boven beschreven stulpjes aan den duinkant nabij Schoorl openging, en zich een jonge man op den drempel vertoonde, die met oplettendheid lucht en windstreek in beschouwing nam." Die jonge man was Teun de Jager, hoofdpersoon uit het gelijknamige verhaal in de Camera Obscura. Met deze dorpsnovelle vereeuwigde Nicolaas Beets als eerste het idyllische Schoorl in de Nederlandse letteren. Het is het meest vertaalde verhaal uit deze negentiende eeuwse bestseller: 'Tony, a tale of the dunes' (Engels), 'Tonio il cacciatore' (Italiaans), 'Antoine le chasseur' (Frans), "Der Jäger Anton" (Duits).

Door Gerard Smit

BEELD Mooi dat Schoorl al een school heeft met die naam, maar zou het niet een idee zijn om ook het plein naar de wereldvermaarde jager te vernoemen? Waar dan ook een beeld van hem zou kunnen staan? Of misschien nog beter: een route door het dorp gemarkeerd door gedenkstenen waarop citaten uit het populaire verhaal staan? En eventueel nog een duintocht langs de plekken waar de jager uit het verhaal zo naarstig op zoek gaat naar patrijzen waarmee hij zijn lief wil verrassen? Het zou niet alleen een mooi en leerzaam uitje zijn, maar ook een manier om Schoorl nationaal en internationaal als duindorp op de kaart te zetten. Zo denkt Kees de Bakker van uitgeverij Conserve erover. In 1990 kwam hij al met de suggestie om het plein bij het Klimduin de naam van Teun de Jager te geven en daar ook een beeld van hem te plaatsen. Nu staat er een beeld van strandjutter Simon Gutker in Camperduin en is het plein aan de voet van het Klimduin vernoemd naar de leeuw uit het wapen van Schoorl - ook mooi - maar jammer dat er weinig wordt gedaan met het typisch Schoorls karakter van Teun de Jager. Vandaar dat Kees de Bakker onlangs met de gemeente is gaan praten om te kijken of er binnen de huidige herzieningsplannen ruimte is om iets te doen met het cultureel erfgoed dat Teun de Jager verzinnebeeldt. Gebiedsregisseur Monique Klaver lijkt het een goed idee om het voorstel te bespreken in de projectgroep 'Denk mee over Schoorl'. "Het sluit mooi aan bij de plannen voor de herinrichting die erop zijn gericht Schoorl als duindorp te profileren."

JAGER "Een beeld van Teun de Jager in Schoorl is natuurlijk niet bedoeld om de jacht te verheerlijken", zegt Kees de Bakker. Het verhaal van de jager was een literair middel om het leven en landschap in en rond Schoorl te beschrijven. Daar gaat het om. Het zou mooi zijn om dat een plaats te geven in ons collectieve geheugen, vindt De Bakker. Zoals we ook de trieste dood van Teuns hartendief, Sijtje, "steun en troost van een oude grootmoeder en een doofstom broertje" moeten zien als passend bij de romantische traditie van de negentiende eeuw, waarbij vrolijkheid, droefheid en de speling van het lot de natuur om ons heen weerspiegelen. De natuur "waar van afstand tot afstand, de kleine stulpjes der bewoners staan,(...) half in het duin begraven, en van boven grauw van bloeiende mossen en knoestige zwam." Dat is waar Teun de Jager woonde. Dat is Schoorl.